Bir varmış bir yokmuş, Akşehir'in bilge fıkra ustası Nasrettin Hoca yine ilginç bir işin peşine düşmüş. O sabah eline küçük bir kâse yoğurt almış, doğruca köyün kenarındaki büyük göle gitmiş. Gölün kıyısına çömelmiş, kâsedeki yoğurdu kaşık kaşık suya karıştırmaya başlamış. Bilirsiniz, süt mayalanınca yoğurt olur; işte Hoca da koca gölü yoğurt yapmaya çalışıyormuş!
O sırada oradan geçen bir komşusu Hoca'yı bu halde görünce şaşırıp kalmış. Yaklaşmış, merakla sormuş: "Hoca, ne yapıyorsun sen öyle?" Nasrettin Hoca gayet ciddi bir yüzle başını kaldırmış: "Göle maya çalıyorum komşu," demiş. "Bakalım tutarsa koca göl baştan başa yoğurt olacak!" Komşu kahkahayı basmış: "Hoca, sen aklını mı kaçırdın? Hiç koca göl maya tutar mı? Bir kâse yoğurtla bu deniz gibi su yoğurt olur mu hiç? Boşuna uğraşıyorsun!"
Hoca hiç istifini bozmamış. Kaşığını suda çevirmeye devam ederken gülümsemiş ve şöyle demiş: "Biliyorum komşu, biliyorum tutmayacağını. Ama ya tutarsa? Bir düşün: Ya tutarsa!" Komşu bir an duraklamış. Hoca'nın gözlerindeki o muzip parıltıyı görmüş. "Ya tutarsa" sözü kulağında çınlamış. Gerçekten de tutması çok zayıf bir ihtimalmiş ama... ya tutsaydı? Koca göl dolusu yoğurt, bütün köye yeter de artardı!
Komşu gülerek başını sallamış ve yoluna devam etmiş ama içinden Hoca'nın ne demek istediğini düşünmeden edememiş. Meğer Nasrettin Hoca yine ince bir ders veriyormuş. Hoca'nın maksadı gerçekten gölü yoğurt yapmak değilmiş elbette; o, insanların umut etmekten neden bu kadar çabuk vazgeçtiğini anlatmak istiyormuş. Çoğu insan "Nasıl olsa olmaz" deyip hayallerinin peşinden koşmaktan vazgeçermiş. Oysa bazen en imkânsız görünen şeyler bile, denemeye değermiş.
Hoca akşam eve dönerken kendi kendine mırıldanmış: "İnsanoğlu 'olmaz' demeyi pek sever. Ama denemeden nereden bileceksin? Küçük bir umut bile insanı ayakta tutar; hem denemenin kime zararı var?" Köye döndüğünde komşusu olanları herkese anlatmış. Kimi gülmüş, kimi düşünmüş. Ama o günden sonra köyde biri bir işe "olmaz" deyip vazgeçmeye kalktığında, bir başkası mutlaka gülümseyerek şöyle dermiş: "Ama Hoca ne demiş? Ya tutarsa!"
İşte o gün bu gündür, "Ya tutarsa?" sözü Akşehir'den çıkıp bütün ülkeye yayılmış. İnsanlar umutsuzluğa düştüklerinde birbirlerine hep bu sözü hatırlatır olmuşlar. Nasrettin Hoca, koca gölü yoğurt yapamamış belki ama insanlara umut etmenin, denemekten korkmamanın değerini öğretmiş. Bazen bir kâse yoğurt, koca bir gölü değil ama binlerce insanın yüreğini mayalamaya yetermiş. Onlar ermiş muradına, umutlarını kaybetmeyenler çıksın kerevetine.